आरोग्याबाबत काही गोष्टी आपण सहज दुर्लक्ष करतो, त्यांपैकी सर्वात महत्वाची दुर्लक्षित गोष्ट म्हणजे झोप..रात्री उशिरापर्यंत मोबाईलवर घालवलेला वेळ आणि झोपेच्या अभावामुळे येणारा आळस आपल्याला माहिती आहेच. पण या कमी झोपेचा आपल्या मेंदूच्या आरोग्यावर काय परिणाम होतो, हे समजून घ्या
🧵 x.com
🧵 x.com
नक्की किती झोपायच? झोपेची चक्रे म्हणजे काय?
झोपेची चक्रे म्हणजे रात्री तुमच्या शरीराने अनुभवलेल्या झोपेच्या अवस्थां. प्रत्येक चक्र सुमारे 90 मिनिटे चालते आणि सामान्यतः चार स्टेजमध्ये असते
NREM स्टेज 1, NREM स्टेज 2, NREM स्टेज 3 (डीप स्लीप) आणि REM (रॅपिड आय मूव्हमेंट) झोप. x.com
झोपेची चक्रे म्हणजे रात्री तुमच्या शरीराने अनुभवलेल्या झोपेच्या अवस्थां. प्रत्येक चक्र सुमारे 90 मिनिटे चालते आणि सामान्यतः चार स्टेजमध्ये असते
NREM स्टेज 1, NREM स्टेज 2, NREM स्टेज 3 (डीप स्लीप) आणि REM (रॅपिड आय मूव्हमेंट) झोप. x.com
NREM स्टेज 1:
हलकी झोप, जिथे तुम्ही झोपेतून बाहेर येता आणि पुन्हा झोपी जाता. हे काही मिनिटे चालते. यात आपण आपल्याच गोष्टींचा विचार करत असतो.
NREM स्टेज 2: थोडी खोल झोप, जिथे हृदयाचे ठोके मंदावतात आणि शरीराचे तापमान कमी होते. ही स्टेज तुमच्या एकूण झोपेच्या सुमारे 50% व्यापते x.com
हलकी झोप, जिथे तुम्ही झोपेतून बाहेर येता आणि पुन्हा झोपी जाता. हे काही मिनिटे चालते. यात आपण आपल्याच गोष्टींचा विचार करत असतो.
NREM स्टेज 2: थोडी खोल झोप, जिथे हृदयाचे ठोके मंदावतात आणि शरीराचे तापमान कमी होते. ही स्टेज तुमच्या एकूण झोपेच्या सुमारे 50% व्यापते x.com
NREM स्टेज 3: याला डीप स्लीप म्हणतात, आणि हे शारीरिक पुनर्प्राप्तीसाठी व वाढीसाठी महत्त्वपूर्ण आहे. या स्टेजमध्ये जागे करणे कठीण असते.
REM झोप: या स्टेजमध्ये स्वप्ने येतात. हे स्मृतीच्या एकत्रीकरणासाठी आणि भावनिक नियंत्रणासाठी खूप महत्त्वाचे आहे. x.com
REM झोप: या स्टेजमध्ये स्वप्ने येतात. हे स्मृतीच्या एकत्रीकरणासाठी आणि भावनिक नियंत्रणासाठी खूप महत्त्वाचे आहे. x.com
आता या चक्रांचा आणि मेंदूच्या आरोग्याचा काय संबंध?
स्मृतीचे एकत्रीकरण: REM झोपेमध्ये, मेंदू स्मृती प्रक्रिया करतो आणि एकत्रित करतो. REM कमी झाल्यास शिकणे आणि स्मृतीवर परिणाम होतो. x.com
स्मृतीचे एकत्रीकरण: REM झोपेमध्ये, मेंदू स्मृती प्रक्रिया करतो आणि एकत्रित करतो. REM कमी झाल्यास शिकणे आणि स्मृतीवर परिणाम होतो. x.com
भावनिक: REM झोप भावनांचे नियंत्रण करण्यास मदत करते. कमी REM झोपामुळे चिंता आणि अवसाद वाढू शकतात. REM झोपेत येणारी स्वप्न सहसा काल्पनिक असतात पण आपला मेंदू यावेळी क्लीन्सिंग (साफसफाई) च काम करत असतो जे अतिशय महत्वाचे आहे. याचा फायदा भावनिक स्थिरता देते आणि डिप्रेशन पासून वाचवते. x.com
डीप स्लीप: जेव्हा आपण गाढ झोपत असतो तेव्हा आपला Subconscious Mind तीव्र असतो डीप स्लीप समस्यांचे समाधान आणि सर्जनशीलता वाढवते. याच्या अभावात निर्णय घेण्यात अडचण येऊ शकते. त्यामुळे तुम्हाला अनुभव आला असेल की एखादा न सुटणारा प्रश्न सकाळी झोपेतून उठताच लगेच सुटतो. x.com
झोपेचा रूटीन पाळणे खूप महत्वाचा आहे आपल्या शरीराच्या नैसर्गिक Circadian Rhythms ला मजबूत करण्यात मदत करते. यामुळे तुमच्या मेंदूला सर्व झोपेच्या स्टेजेसमध्ये प्रभावीपणे चक्रात जावे लागते, ज्यामुळे पुनर्स्थापनात्मक फायदे मिळतात. x.com
क्रोनिक झोपेच्या अभावामुळे दीर्घकालीन परिणाम होऊ शकतात, जसे की न्यूरोडीजेनेरेटिव्ह आजार (उदाहरणार्थ, Alzheimer), संज्ञानात्मक कार्यक्षमता कमी होणे, आणि ताणाच्या प्रतिक्रियांचे वाढणे.
मग योग्य झोप घ्यायची कशी? x.com
मग योग्य झोप घ्यायची कशी? x.com
रूटीन ठेवा:
-प्रत्येक दिवशी एकाच वेळी झोपी जा. -झोपेसाठी अनुकूल वातावरण तयार करा, जस की गडद काळोख आणि शांतता.
- बेडवरून स्क्रीन टाइम कमी करा: स्क्रीनमधील ब्लू लाइट मेलाटोनिनच्या उत्पादनात अडथळा आणू शकतो.
- आहारावर लक्ष द्या: झोपेपूर्वी कॅफिन आणि जड आहार घेणे टाळा. x.com
-प्रत्येक दिवशी एकाच वेळी झोपी जा. -झोपेसाठी अनुकूल वातावरण तयार करा, जस की गडद काळोख आणि शांतता.
- बेडवरून स्क्रीन टाइम कमी करा: स्क्रीनमधील ब्लू लाइट मेलाटोनिनच्या उत्पादनात अडथळा आणू शकतो.
- आहारावर लक्ष द्या: झोपेपूर्वी कॅफिन आणि जड आहार घेणे टाळा. x.com
झोपेला प्राधान्य देणे ब्रेन हेल्थ आणि एकूणच संपूर्ण आरोग्यासाठी आवश्यक आहे. झोपेच्या चक्रांची माहिती असणे यासाठी आवश्यक आहे की तुम्ही त्याचे महत्त्व जाणून घ्याल, लक्षात ठेवा, चांगली झोप ही लक्झरी नाही; ती एक गरज आहे!
धन्यवाद.
धन्यवाद.
جاري تحميل الاقتراحات...