از سالهای ابتدایی جنگ که ساختار سپاه براساس استفاده مصرفی از نیروی پیاده داوطلب و آموزش سریع آن شکل گرفت توجهی به حفاظت شخصی و همچنین تجهیزات انفرادی نمیشد و این دیدگاه کم کم به سایر نیروهای مسلح هم تسری پیدا کرد.
در یکی از معدود تحقیقات انجام شده در زمان جنگ، نوع آسیب های وارده به نیروهای شرکت کننده در عملیات والفجر هشت ( تسخیر فاو) در حین پنج روز ابتدایی عملیات توسط دانشکده بهداشت و درمان مرکز آموزش بهداشت نیروی زمینی ارتش، امارگیری و موردتوجه قرار گرفته است.
این تحقیق تنها در مورد نفرات مجروح تخلیه شده از فرودگاه اهواز بوده که جمعما ۵۰۲۸ نفر را دربر گرفته و توسط آقایان سرتیپ دوم دكتر نامجو نيك، سرهنگ پزشك فريور متقی،سر هنگ بهداشت و درمان داود مقيسه، سرهنگ دوم پزشك حسن لباف قاسمی ،سرگرد پزشك مسعود دانشمند وزيری انجام گرفته است.
در نگاه اول بیشترین آسیب چه توسط تیر و چه ناشی از ترکش از ناحیه دست و پا است که نشان از میزان زیاد آسیب بخاطر بی حفاظ بودن این نواحی است. بنظر ضعف آموزش در یادگیری انواع خیزها و استفاده از عوارض زمین و عدم استفاده از انواع تجهیزات ایمنی در این مساله تاثیرگذار است.
بصورتی که در خطرناکترین ناحیه بدن یعنی تیر به سر تنها ۱۴ مورد مجروحیت بوده که احتمالا بخاطر آنست که بیشتر نفرات دارای کلاه آهنی هستند. مساله قابل توجه آنکه آسیب ناشی از تیر در خطوط مقدم و نواحی اصلی تماس اتفاق میافتد که احتمال بیشترین خطر مستقیم در همین مناطق است.
اما رده دوم آسیب ها در ناحیه شکم و تنه است که با استفاده از تجهیزاتی همچون جلیقه میتوان این آسیب را کاهش داد.
به این ترتیب میتوان دید که استفاده از وسایلی جلیقه و زانوبند تا چه حدی در کاهش جراحات تاثیرگذار است و شاید آمار را حدود پنجاه درصد کاهش دهد.
به این ترتیب میتوان دید که استفاده از وسایلی جلیقه و زانوبند تا چه حدی در کاهش جراحات تاثیرگذار است و شاید آمار را حدود پنجاه درصد کاهش دهد.
اما در میزان آسیب با ترکش یک افزایش بسیار شدید را مشاهده می کنیم .عموما آسیب های ناشی از برخورد ترکش مربوط به خطوط پشتیبانی و عقبه میباشند که در اینجا هم استفاده از سنگرهای بهتر و ادوات ایمنتر نظیر نفربرها میتواند به کم شدن این اعداد کمک کند.
در مقایسه با ۱۴ نفر مجروح ناشی از تیر در ناحیه سر،تعداد ۴۳۰ نفر از ترکش به سر آسیب دیده اند که احتمالا ناشی از کوتاهی و احساس امنیت کاذب پرسنل درپوشش کلاه آهنی در نواحی عقبی جبهه میباشد.عدم کنترل ازسوی فرماندهان واحساس ناراحتی رزمندگان از کلاه آهنی های موجود هم میتواند موثر باشد.
با توجه به اینکه نیروهای بسیجی در نقش خط شکن و نیروهای ارتشی در ناحیه فاو به پشتیبانی وارد عمل شدند شاید میزان مجروحیت بالای بسیجی ها در آمار ناشی از خط شکنی و ضعف آموزش کوتاه مدت آنها تا اندازهای قابل توجیه باشد.
ولی تعداد زیاد مجروحیت عناصر سرباز که در خطوط پشتیبانی و توپخانه قرار داشتند بیشتر ناشی از ضعف تجهیزاتی و سستی در عمل به دستورات حفاظت شخصی و نبود سنگر و ادوات مناسب بوده است.
در شرایطی که تخلیه و مداوای اولیه هر سرباز از میدان عملیات حداقل به سه نفر احتیاج داشته و ادامه سیکل انتقال و مداوای وی نیاز به تعداد پرسنل درگیر و امکانات و هزینه بیشتری دارد اهمیت مساله تجهیزات ایمنی و هزینه در این راه خود را نشان میدهد.
در بسیاری از عملیاتهای زمان جنگ ایران بخاطر کمبود نفرات منتقل کننده مجروحین و میزان بالای مجروحیت در اثر حملات موج انسانی، باقیماندن و عدم تخلیه در حین نبرد و برجا گذاشتن نفرات در عقب نشینی های ناشی از حملات ناموفقی همچون والفجر مقدماتی، اثر خرد کننده ای بر روحیه سایرین می گذاشت.
در حالیکه در ارتش های جهان به ایمنی سرباز اهمیت داده و شرایط قابل قبولی را برای وی فراهم می کنند اما وضع در ایران همچنان رو به نزول بیشتر است.
en.people.cn
en.people.cn
این مساله در حالی است که انواع گروههای شبه نظامیِ فاقدِ دولتِ موجود منطقه از تجهیزات بسیار بهتری نسبت به تجهیزات سازمانی موجود در نیروهای مسلح ایران برخوردارند.
حتی گروه های شبه نظامی تابع سپاه در منطقه از شرایط بسیار خوبی برخوردار بوده و بصورت نمونه بعضی واحدهای آنها کیفیت قابل رقابتی دارند.
اما نزول در سطوح داخلی هم اکنون بصورتی درآمده که نخبه ترین واحدهای نیروی زمینی فاقد تجهیزات ابتدایی هستند. واحدی مثل تیپ ۶۵ هوابرد که سرمایه و وقت زیادی جهت آموزش نیروهای آن صرف میشود در بدترین شرایط در میدان حاضر میشود و وضع بقیه واحدها نیز معلوم است.
جاري تحميل الاقتراحات...